App nhạc thiền: chọn nhạc nào để tĩnh tâm và nghe sao cho đúng

Bạn mở một bản nhạc thiền để ngồi yên mười phút. Phút thứ ba, giai điệu đổi sang đoạn cao trào với tiếng sáo vút lên, và đầu bạn bắt đầu đoán xem đây là nhạc cụ gì. Phút thứ sáu, bản nhạc hết, chuyển sang bản khác hoàn toàn khác không khí. Mười phút trôi qua, bạn đã nghe nhạc rất chăm chú. Chỉ là không thiền được giây nào.

Một app nhạc thiền tốt tránh cho bạn đúng tình huống đó: nhạc đủ đều để làm nền, đủ dài để không bị cắt giữa chừng, và chia theo việc bạn đang làm. Nhạc thiền là âm thanh không lời, nhịp chậm, ít biến đổi, dùng để che bớt tiếng ồn và giữ cho hơi thở chậm lại, không phải để thưởng thức như một bản nhạc thường.

Nhạc thiền tốt cho tĩnh tâm có đặc điểm gì?

Nhạc thiền tốt cho tĩnh tâm thường không lời, nhịp chậm, âm lượng đều, và ít thay đổi giai điệu đột ngột. Nghe vài phút mà bạn quên mất là đang có nhạc, đó là dấu hiệu đúng.

Lời hát, kể cả tiếng nước ngoài, kéo não đi theo để hiểu nghĩa. Nhịp nhanh kéo nhịp tim và nhịp thở nhanh theo. Một đoạn cao trào hay một tiếng trống bất ngờ làm bạn giật ra khỏi trạng thái đang lắng. Ba thứ đó hợp với nhạc để nghe, không hợp với nhạc để thiền.

Những loại âm thanh hay được dùng: tiếng chuông xoay kéo dài, tiếng đàn hoặc sáo chơi chậm với ít nốt, âm nền dạng tiếng mưa, suối, sóng biển, và các âm trầm kéo dài. Không có loại nào đúng cho mọi người. Có người thấy tiếng mưa êm, có người nghe tiếng mưa lại muốn đi vệ sinh. Thử vài loại, mỗi loại vài buổi.

App nhạc thiền cần có những tính năng nào?

App nhạc thiền cần năm tính năng để dùng thật được hằng ngày, không chỉ nghe cho vui một lần:

• Hẹn giờ tắt: chọn 10, 20, 30, 60 phút, nhạc nhỏ dần rồi tắt, không cắt cái bụp.
• Phát khi khoá màn hình: để điện thoại úp xuống, không có gì sáng lên trước mắt.
• Bài dài hoặc phát nối liền mạch: một bài 3 phút thì bạn bị cắt ngang mỗi 3 phút.
• Chia theo mục đích: nhạc cho ngồi thiền, nhạc nền cho tập yoga, nhạc cho giấc ngủ, mỗi loại một nhịp khác nhau.
• Thư viện đủ rộng để đổi: nghe một bài mãi sẽ quen tới mức thành chán, hoặc tệ hơn là thành phản xạ buồn ngủ ở mọi lúc.

Thêm một chi tiết nhỏ mà đáng giá: nghe được khi mạng yếu. Ngồi thiền mà nhạc khựng lại vì đang tải thì còn khó chịu hơn không có nhạc.

Nghe nhạc thiền khi thiền, khi tập yoga và khi ngủ khác nhau ra sao?

Nhạc cho thiền, cho tập yoga và cho giấc ngủ khác nhau chủ yếu ở nhịp và độ dày âm thanh. Dùng nhầm thì vẫn nghe được, nhưng hiệu quả kém đi thấy rõ.

Khi ngồi thiền, nhạc nên thưa và nhỏ nhất, chỉ đủ che tiếng xe ngoài đường. Nhiều người thiền lâu năm còn bỏ hẳn nhạc, chỉ giữ tiếng chuông đầu và cuối buổi. Người mới thì một nền âm nhẹ giúp dễ ngồi hơn.

Khi tập yoga, nhạc nền tập yoga có thể có nhịp rõ hơn một chút, nhất là ở những buổi chuyển thế liên tục. Nhưng nhịp nhạc không nên nhanh hơn nhịp thở bạn muốn giữ, vì cơ thể sẽ tự động bám theo nhịp nhạc. Ở phần nằm thư giãn cuối buổi tập, chuyển sang nhạc thiền chậm.

Khi ngủ, nhạc thiền ngủ ngon nên là loại đơn điệu nhất: âm nền đều, không có điểm nhấn nào bất ngờ. Bật hẹn giờ tắt sau 30–45 phút. Để nhạc chạy suốt đêm thường làm giấc ngủ nông hơn ở nửa đêm về sáng, và sáng dậy bạn sẽ không nhớ nhạc đã giúp gì.

Nghe nhạc thiền bằng tai nghe hay loa?

Nên nghe nhạc thiền bằng loa nhỏ hoặc loa điện thoại ở âm lượng thấp khi phòng yên, và chỉ dùng tai nghe khi xung quanh ồn. Loa để âm thanh lan trong phòng, nghe tự nhiên hơn, và bạn không phải bận tâm tới thứ gì đang ở trong tai.

Nếu nghe trước khi ngủ, tránh đeo tai nghe nhét tai cả đêm, vừa đau tai vừa dễ bí tai. Đặt điện thoại cách đầu giường khoảng một sải tay, úp màn hình xuống, âm lượng nhỏ tới mức phải chú ý mới nghe rõ.

Âm lượng là chỗ hay sai nhất. Người ta để nhạc thiền to như nghe nhạc thường. Nhạc thiền đúng mức là nhỏ hơn bạn nghĩ.

Có nên nghe nhạc thiền khi làm việc, học bài?

Nghe nhạc thiền khi làm việc hay học bài được, và với nhiều người còn dễ tập trung hơn nhạc có lời, miễn là âm lượng thấp và bạn không đổi bài liên tục. Lúc này nhạc làm đúng việc của một bức tường âm thanh: che bớt tiếng nói chuyện, tiếng điện thoại của người bên cạnh.

Nhưng có một cái bẫy ngược: nhạc thiền quá chậm, quá êm, nghe đầu giờ chiều sau bữa trưa là dễ díp mắt. Giờ làm việc nên chọn loại âm nền đều mà sáng hơn một chút, như tiếng suối hay tiếng đàn chơi chậm, để dành loại trầm và thưa nhất cho buổi tối. Tách hai loại ra còn có một lợi ích: não bạn dần gắn mỗi loại nhạc với một trạng thái, nghe là tự vào trạng thái đó nhanh hơn.

Đeo tai nghe tám tiếng liền thì không nên, dù là nhạc gì.

Cứ khoảng một tiếng, tháo tai nghe ra vài phút, đứng dậy giãn vai gáy. Tai được nghỉ, mắt được nghỉ, và khi đeo lại bạn sẽ thấy nhạc dễ chịu hơn hẳn so với để nó chạy liên tục tới mức không còn nghe thấy nữa.

Những lỗi hay gặp khi dùng app nhạc thiền là gì?

Lỗi hay gặp nhất khi dùng app nhạc thiền là nghe nhạc thay cho thiền: để nhạc chạy trong lúc vẫn lướt điện thoại, trả lời tin nhắn, rồi gọi đó là thiền. Nhạc làm nền thư giãn được, nhưng thiền là chú tâm, và nhạc không chú tâm thay bạn.

Lỗi thứ hai là đổi bài liên tục. Mỗi lần đổi là một lần mở mắt, cầm máy, lướt, chọn. Hãy chọn bài trước khi ngồi và để nó chạy hết buổi, kể cả khi bài đó không hoàn toàn vừa ý.

Lỗi thứ ba là phụ thuộc. Nếu tối nào không có nhạc là không ngủ được, hãy thử tập vài đêm mỗi tuần không nhạc, hoặc giảm dần thời gian hẹn giờ tắt. Nhạc là cái nạng tốt. Nhưng chân vẫn là của bạn.

YogaWay có hơn 1.100 bài nhạc thiền không lời cùng hơn 450 bài thiền có lời dẫn tiếng Việt, xếp theo mục đích như ngồi thiền, tập yoga, giấc ngủ; bạn có thể nghe thử ở nhạc thiền và bài thiền có lời dẫn. Dùng làm nền cho buổi tập yoga ở nhà cũng hợp, vì nhạc và thư viện tư thế nằm chung một chỗ.