Giải phẫu tư thế một chân sau đầu
Tư thế một chân sau đầu · Eka Pada Sirsasana · Leg-Behind-the-Head Pose
Tư thế một chân sau đầu chủ yếu dùng lực ở cơ tứ đầu đùi (trái), cơ chày trước (trái), nhóm cơ dựng sống, cơ gối đầu; kéo giãn nhóm cơ gân kheo, cơ mông lớn (phải), cơ hình lê (phải), nhóm cơ xoay ngoài sâu của hông (phải); cơ đa liên, cơ ngang bụng giữ ổn định.
Đang mở mô hình 3D…
Ngồi duỗi thẳng chân trái về trước, bàn chân gập mu. Gập gối phải, ôm ống chân phải vào ngực rồi xoay đùi phải ra ngoài thật sâu; luồn vai phải vào dưới gối phải, nâng bàn chân phải lên và đưa ra phía sau đầu, để cổ chân và bắp chân phải nằm sau gáy, mặt sau đùi phải tựa trên vai phải. Ngẩng đầu, đẩy nhẹ gáy về sau vào bắp chân để giữ chân, chắp hai tay trước ngực và nâng thân thẳng nhất có thể. Hông phải gập, dạng và xoay ngoài cực sâu; mông, mặt sau đùi và đùi trong chân phải được kéo giãn mạnh, cơ lưng và cơ cổ làm việc để chống lại sức đẩy về trước của chân. Không dùng sức cổ kéo chân xuống, không gồng gánh chân bằng cổ; vào và ra khỏi tư thế chậm rãi, dùng tay đỡ chân. Trên mô hình 3D, gối phải nằm ngay sau và thấp hơn vai phải thay vì vắt hẳn lên vai, cổ chân phải tựa sau gáy, thân hơi nghiêng về trước.
Cơ trong tư thế
Co (tạo lực): Cơ tứ đầu đùi (trái), Cơ chày trước (trái), Nhóm cơ dựng sống, Cơ gối đầu, Cơ thang, Cơ ngực lớn
Kéo giãn: Nhóm cơ gân kheo, Cơ mông lớn (phải), Cơ hình lê (phải), Nhóm cơ xoay ngoài sâu của hông (phải), Nhóm cơ khép đùi (phải)
Giữ ổn định: Cơ đa liên, Cơ ngang bụng
Vì sao các cơ co / giãn
- Cơ tứ đầu đùi · Co (tạo lực): Duỗi thẳng chân trái, ấn mặt sau chân xuống sàn
- Cơ chày trước · Co (tạo lực): Gập mu bàn chân trái
- Nhóm cơ dựng sống · Co (tạo lực): Nâng thân thẳng chống lại sức đẩy của chân; lưng trên vẫn thường cong nhẹ
- Cơ gối đầu · Co (tạo lực): Đẩy nhẹ đầu về sau vào bắp chân
- Cơ thang · Co (tạo lực): Giữ vai và lưng trên vững dưới sức nặng của chân
- Cơ ngực lớn · Co (tạo lực): Ép hai lòng bàn tay vào nhau trước ngực
- Nhóm cơ gân kheo · Kéo giãn: Vùng giãn chính ở mặt sau chân đặt sau đầu
- Cơ mông lớn · Kéo giãn: Hông phải gập và xoay ngoài cực sâu
- Nhóm cơ khép đùi · Kéo giãn: Đùi trong giãn khi chân phải dạng rộng ra sau vai
Gợi ý thực hành
- Mở hông bằng cách xoay đùi ra ngoài trước, không kéo bàn chân bằng sức cổ
- Luồn vai thật sâu dưới gối để chân nằm thấp trên vai và lưng trên
- Ấn chân duỗi xuống sàn, nâng ngực, đẩy nhẹ gáy về sau vào chân
Lợi ích
- Tăng độ linh hoạt cho hông, mông và mặt sau đùi ở mức rất sâu
- Rèn sức mạnh cơ lưng và cơ cổ khi giữ thân thẳng
- Chuẩn bị cho các tư thế đặt chân sau đầu khác
Thận trọng / chống chỉ định
- Tránh nếu đang bị chấn thương hoặc đau hông, gối, cổ, hay căng rách cơ gân kheo
- Tránh nếu thoát vị đĩa đệm, đau lưng dưới hoặc đau khớp cùng chậu; tránh khi mang thai
- Tư thế rất nâng cao: chỉ tập với giáo viên, sau thời gian dài chuẩn bị hông; không để cổ gánh chân
Cách làm nhẹ hơn
- Ôm ống chân phải vào ngực như ru em bé, hai tay nâng bàn chân
- Nằm ngửa, luồn vai dưới gối và tập đưa chân lên gần vai
Thông tin tham khảo, không thay thế lời khuyên của bác sĩ hoặc giáo viên.
Biên soạn & rà soát: Trung tâm Yoga An Viên · Cập nhật: 24/10/2026
Tư thế liên quan
- Tư thế xếp củi Agnistambhasana
- Tư thế đung đưa em bé Hindolasana
- Tư thế góc ngồi mở rộng Upavistha Konasana
- Tư thế xoạc ngang Samakonasana
- Tư thế nửa anh hùng Ardha Virasana
- Tư thế cái ghế một chân Eka Pada Utkatasana
Sản phẩm của Trung tâm Yoga An Viên, dành cho cộng đồng · Mô hình: Z-Anatomy (CC BY-SA 4.0), dựa trên BodyParts3D © DBCLS (CC BY-SA 2.1 JP)